Spróbuj metody stosowanej przez banki, przedsiębiorstwa i korporacje oraz analityków. Stwórz życiowy biznesplan. Popatrz na rynek, zbadaj opłacalność, przewidź pułapki.

  • Dlaczego opłaca się studiować?
  • Czego dowodzi analiza dotychczasowych trendów panujących na rynku, w tym wypadku edukacyjnym, z uwzględnieniem ryzyka, że trendy te ulegną wahaniom?

4 X TAK

Wniosek 1. – studiować się opłaca
Posiadacz dyplomu, nawet po zapisaniu po stronie strat nakładów na naukę, zarabia w Polsce o połowę więcej niż rówieśnik mniej wykształcony. Z badań wynika, że opłacalność studiów utrzymuje się stale – zmienia się tylko jej stopa. Wyliczenie opłacalności studiowania poszczególnych kierunków jest proste – zarobki osób lepiej wykształconych są wyższe, trzeba je tylko odpowiednio porównać z zarobkami mniej wykształconych i wziąć pod uwagę straty, jakie ponoszą studenci podczas nauki, gdy nie pracują i nie zarabiają. Istnieje w ekonomii odpowiednie równanie – jego wynik to stopa zwrotu inwestycji w oświatę, czyli odpowiedź na pytanie, jaki zysk przyniesie złotówka zainwestowana w naukę.

Wniosek 2. – zachowaj rozsądek w wyborze
Najważniejszym trendem jest to, że różnice między stopą zwrotu różnych kierunków się zmieniają. To, co dziesięć lat temu było mało opłacalne, dziś przynosi coraz większe zyski. I na odwrót: studia superopłacalne kiedyś, dzisiaj przynoszą zyski mniejsze, choć nadal sowite. Po prostu kiedy polska gospodarka ulegała gwałtownym przeobrażeniom, brakowało specjalistów w wielu branżach, w innych było ich w nadmiarze. Dziś sytuacja jest bardziej ustabilizowana. To dobra wiadomość dla tych, dla których pasja i hobby to najważniejszy argument przy wyborze przyszłego zajęcia. Na Górnym Śląsku pracę mają ci, którzy parę lat temu wybrali górnictwo. Pasjonaci wbrew pozorom postąpili słusznie: przecież Polska zapowiedziała zamknięcie tylko części kopalń i jednocześnie modernizację innych. Łatwo było wyliczyć, że powstanie zapotrzebowanie na wąskie grono wyedukowanych speców od górnictwa. Kto to zrozumiał – wygrał.

Wniosek 3. – trzeba umieć przewidywać
Obecna struktura szkolnictwa wyższego nie jest dostosowana do popytu na rynku pracy! Maturzyści kolejnych roczników rzucili się na kształcenie w zakresie zarządzania, bankowości, marketingu. Tymczasem dziś jest nadmiar fachowców z tych dziedzin. Uczelnie, w znacznie większym stopniu niż gimnazja i licea, podlegają prawom rynku. Jeśli wyczują popyt na wiedzę ekonomiczną – będą ją sprzedawać. W dłuższej perspektywie rynek rzeczywiście najlepiej wyreguluje relacje między popytem a sprzedażą. W krótszej – może uderzać w studentów ulegających modzie na określone kierunki. To istotne zagrożenie, które trzeba brać pod uwagę.

Wniosek 4. – nastawić się na niespodzianki
Konstruując biznesplan swoich studiów, należy wziąć pod uwagę także to, że wielu czynników przewidzieć nie sposób. Nie można na przykład przewidzieć, w jakim stopniu o zatrudnieniu i płacach decydować będą chimery, mody i stereotypy panujące wśród pracodawców. Zawsze mogą zdarzyć się niespodzianki, dlatego przyszłość będzie wymagać elastyczności, zmian pracy, nowych kwalifikacji…

 

  • News: Dziewczynom bardziej opłaca się studiować niż chłopakom! W Polsce rynek pracy niewykwalifikowanej preferuje mężczyzn, zdobycie dyplomu pozwala kobietom wybić się, zrównać poziomem zarobków z kolegami. Biorąc pod uwagę niski poziom startowy – kobiety zyskują więcej.
  • News: Panowie – jeśli na studia, to do końca! Badania wykazują, że zdobycie licencjatu poprawia kondycję materialną kobiet, a nie ma żadnego wpływu na warunki materialne mężczyzn. Na ich sytuację znacząco wpływa zdobycie tytułu magistra. Chłopaki, jak już studiujecie, to albo do magistra włącznie, albo w ogóle!
  • News: Panie – na prawo, panowie na… medycynę. W Polsce panuje silne zapotrzebowanie na kobiety prawniczki; ich kolegów po fachu rynek nie rozpieszcza. Odwrotnie w zawodach medycznych: faceci w kitlach mogą liczyć na powodzenie (przynajmniej profesjonalne) znacznie lepsze od koleżanek. O dziwo, w zawodzie rolnika panie mają znacznie więcej szans niż panowie; w zawodzie księgowej – odwrotnie.
  • News: Choć opłacalność studiów ekonomicznych spadła ostatnio o połowę – nadal utrzymuje się na wysokim poziomie. Mając wykształcenie ekonomiczne, trudno dziś znaleźć zatrudnienie u kogoś, w obcej firmie. Łatwiej natomiast założyć własną, pracować na zlecenie itp.
  • News: Brawo medycyna! Tu opłacalność rośnie skokowo. Popyt na polskich lekarzy utrzymujący się w Europie Zachodniej zakłóca w Polsce prawidłowości rynku. Z czasem i to się skończy. Z czasem, czyli wtedy, gdy wyrównają się różnice zarobków między polskimi medykami a zachodnimi. To jednak potrwa długie lata.