Breaking news
  • No posts where found

LEKTURY do egzaminu

Syzyfowe prace Stefana Żeromskiego

Czas akcji: koniec XIX wieku. Wspomnienia Szymona Nogi sięgają powstania styczniowego (1863). Miejsce akcji: Kleryków, wieś Gawronki (majątek Borowiczów), wieś Owczary (szkoła elementarna). Wydarzenia w skrócie 1. Nauka w Owczarach Rodzice odwożą Marcina do szkoły elementarnej w Owczarach. Nauczyciel Wiechowski uczy źle, a wizytacja dyrektora Jaczmiejewa udowadnia, jak żałosną osobą jest Wiechowski. 2. Egzaminy do gimnazjum w Klerykowie Marcin uczęszcza na płatne korepetycje do profesora Majewskiego. Dzięki tej formie łapówki dostaje się do szkoły. Matka

Nancy H. Kleinbaum – Stowarzyszenie Umarłych Poetów

Autor Nancy H. Kleinbaum – była dziennikarka, pisze powieści na podstawie znanych scenariuszy filmowych. Czas akcji Rok 1959 – jesień i zima (rok, kiedy Akademia Weltona obchodzi jubileusz – stulecie istnienia). Miejsce akcji Vermont – stan na północnym wschodzie Stanów Zjednoczonych, graniczący na północy z Kanadą. Bohaterowie John Keating – przeciętnie wyglądający mężczyzna po trzydziestce – średniego wzrostu i niewielkiej postury. Robił wrażenie osoby godnej szacunku i doskonale wykształconej. Z twarzy nie schodził mu ciepły

Pan Tadeusz jako epopeja narodowa

Pan Tadeusz to jeden z najważniejszych utworów w literaturze polskiej. Dlaczego nazywamy go epopeją narodową? Przypomnij sobie eposy antyczne Iliada – opowiadała dzieje wojny trojańskiej. Odyseja – opisywała długi i pełen przygód powrót bohatera wojny trojańskiej, Odyseusza, do ojczystej Itaki. Autorem eposów był legendarny ślepy śpiewak (aojd) Homer, według niektórych badaczy nie istniał naprawdę, a eposy tworzyło wielu różnych autorów.   Kto jest głównym bohaterem Pana Tadeusza? – dyskusja na lekcji Możliwe odpowiedzi

Wartości dzieciństwa i dziecinnego poglądu na świat w Babie Sławomira Mrożka

Bądź przygotowany na streszczenie opowiadania Pod oknami narratora dzieci wykrzykują bezsensowne wyliczanki o babie. Powoduje to zdenerwowanie narratora. Postanawia sprawdzić, czy słowa dzieci o babie trzymającej na cmentarzu nogi w kałamarzu mają coś wspólnego z rzeczywistością. Narrator udaje się na cmentarz. Faktycznie spotyka tam babę, która żali się na niewygodę (kałamarz jest mały, trudno zmieścić w nim nogi). Narrator postanawia działać – prosi dzieci (przekupując je gumą do żucia) o zmianę wierszyka i wymyślenie lepszego, wygodniejszego miejsca

Wartości życiowe człowieka na podstawie Żywota człowieka poczciwego Mikołaja Reja

Na podstawie fragmentów z podręcznika sporządź listę rzeczy zalecanych w życiu przez Mikołaja Reja. (PRACA W GRUPACH, DYSKUSJA) Każda z trzech grup analizuje fragment jednej księgi. Zapisujecie wartości, które uznacie za najważniejsze, np.: Umiar (we wszystkim). Czyste sumienie. Kierowanie się w życiu uczciwością. Rezygnacja z chorej ambicji, konkurencji. Odrzucenie chciwości. Uznanie za złe gniewu i alkoholizmu. Mieszkanie na wsi. Życie w zgodzie z naturą. Rodzina itp. Zapisujemy w punktach zalecany przez Reja „plan życia” szlachcica – od dzieciństwa do starości.

Prawda historyczna i fikcja literacka w Faraonie Bolesława Prusa

Okazuje się, że powieść historyczna opisuje nie tylko wydarzenia, które miały miejsce w historii. Można się o tym przekonać, omawiając Faraona.   Przypomnij sobie pojęcia Fikcja literacka – treść nieprawdziwa, zmyślona przez autora dzieła literackiego. W przypadku powieści historycznej jest to jednak treść prawdopodobna – powstała na podstawie wiedzy historycznej. Co może być fikcją literacką? Postacie – takie, które nie żyły naprawdę, ale są reprezentatywne dla opisywanego okresu historycznego (czyli zachowują się jak ludzie

Żona modna Ignacego Krasickiego – obyczajowość epoki oświecenia

Bądź przygotowany na przedstawienie planu wydarzeń i ustne streszczenie satyry. 1. Matrymonialne plany pana Piotra. Pan Piotr, szlachcic, upatrzył sobie na żonę damę z sąsiedztwa. Jak mu się wydawało, kobietę piękną, mądrą i dobrze wychowaną. Nie pałał do niej wielkim uczuciem. O jego matrymonialnych planach zadecydowała chęć wzbogacenia się, przyłączenia do jego majątku czterech wsi przyszłej żony. 2. Intercyza. Już od pierwszych chwil małżeństwa pan Piotr przekonał się, że jego wybranka to wychowane w mieście

Dwie postawy życiowe – Antygona i Kreon

Postawy życiowe Kreona i Antygony Wnioski: Kreona nazwiemy tyranem, Antygonę buntowniczką. Antygonę kimś ceniącym bardziej prawo religijne i humanitarne niż królewskie i państwowe, Kreona – przeciwnie bezdusznym władcą, który ponad wszystko stawia prawo państwowe i królewskie. Antygona reprezentuje postawę heroiczną i bunt, nonkonformizm. Kreon reprezentuje tyranię i konformizm. Obie postacie możemy nazwać postaciami tragicznymi, choć tytuł bardziej eksponuje tragedię Antygony. Cechy tragedii antycznej na przykładzie Antygony Antygona jest tragedią antyczną, opowiada o dramatycznych wydarzeniach wynikających z konfliktu tragicznego

Cechy przypowieści na przykładzie Przypowieści o miłosiernym Samarytaninie

Przypomnienie treści przypowieści Pewien uczony i znający przykazania boskie człowiek zapytał Jezusa, co trzeba robić, by zasłużyć sobie na raj, życie wieczne. Jezus zasugerował mu, że przecież wszystko jest w dekalogu zapisane, że istnieje przykazanie miłości. Ten osiągnie życie wieczne, kto będzie miłował Boga i swojego bliźniego równie mocno jak siebie. Na pytanie, kogo mamy uważać za bliźniego, Jezus opowiedział krótką przypowieść. Pewnego samotnie wędrującego człowieka ­zaatakowali zbójcy – ograbili go, dotkliwie pobili

Motyw mitologiczny w opowiadaniu Iwaszkiewicza Ikar

Masz rozstrzygnąć, czy Michaś z opowiadania Iwaszkiewicza i mitologiczny Ikar to podobni bohaterowie. Doszukujesz się paralelizmów pomiędzy treścią mitu a fabułą opowiadania. paralelizm – równoległość; współrzędność; jednoczesność paralela – porównanie, zestawienie podobnych, analogicznych cech motyw – pewna myśl, schemat, powtarzający się element kompozycyjny, zasada dająca się wyróżnić w dziele sztuki (utworze literackim). Przypomnij sobie mit o Dedalu i Ikarze! Budowniczy labiryntu na Krecie – Dedal – wymyślił niezwykły sposób na ucieczkę z wyspy. Dla siebie i swojego syna,

Realizm i fantastyka w legendach arturiańskich

Dyskusja Macie rozstrzygnąć, kto znajdzie więcej materiału do swoich badań – historyk średniowiecza czy badacz literatury? Jakich materiałów do badań będzie szukał w opowieści o rycerzach króla Artura historyk? Jakie będą efekty tych poszukiwań? Będzie poszukiwał informacji o królu Arturze i jego rycerzach, ażeby potwierdzić ich istnienie. Historyka nie przekonają o prawdziwości bohaterów nieprawdopodobne zdarzenia, które ich spotykają – cuda, dziwne postacie, działanie sił nadprzyrodzonych. Będzie poszukiwał odniesień czasowych. Historyk nie

Drużyna Pierścienia na lekcji

Pierwsza część najbardziej znanej trylogii fantasy. Na lekcji będziesz analizował ją pod kątem postaw bohaterów. Dyskusja o przyjaźni Jaki powinien być przyjaciel? Szczery – nie powinien ukrywać swoich poglądów, ponieważ bolesna prawda jest lepsza niż miłe kłamstwa, nie powinien też nigdy okłamywać, powinien mieć odwagę przyznać się do swojego błędu, a także wskazać błędy przyjaciela. Wierny – w myśl zasady, że prawdziwych przyjaciół poznaje się w biedzie, przyjaciel nigdy nie opuszcza w potrzebie. Jest w chwilach

Juliusz Słowacki – Balladyna

Gatunek Balladyna jest dramatem romantycznym z elementami baśni poetyckiej. Mieszają się w nim wątki i wydarzenia fantastyczne (działania Goplany) z realistycznymi (ubogie życie wdowy), patetyczne (proces koronacji) z groteskowymi (koronacja Grabca), tragiczne (zbrodnie Balladyny) z humorystycznymi (Grabiec tłumaczący ludowi, jak przemieniono go w drzewo). Różny jest styl wypowiedzi poszczególnych postaci (np. styl matki i Aliny charakteryzuje się licznymi zdrobnieniami). Jest to baśń o władzy, pełna okrucieństwa, ale i refleksji moralnych,

Paulo Coelho Alchemik – w poszukiwaniu Własnej Legendy

Czas i miejsce akcji Alchemika Ponieważ Alchemik ma cechy paraboli (czyli przypowieści), dokładne umiejscowienie akcji w czasie i przestrzeni nie jest konieczne dla zrozumienia sensu utworu. Można jednak powiedzieć, że akcja toczy się w Andaluzji, później w Afryce (od Maroka do Egiptu) i trwa przez około dwa lata. Co to znaczy, że Alchemik jest powieścią kultową? Alchemik zyskał miano powieści kultowej ze względu na swą uniwersalną wymowę i ogromną sławę,

Siłaczka Żeromskiego na lekcji

Czy można dochować wierności młodzieńczym ideałom? Punkt wyjściowy – młodzieńcze plany Stanisławy Bozowskiej i Pawła Obareckiego Stanisława i Paweł poznali się na jednym z ideologicznych spotkań u swoich wspólnych znajomych. Obarecki był wówczas studentem IV roku medycyny, a Stasia miała około 17 lat. Obydwoje byli bardzo biedni, a przez to bywali głodni i niedbale ubrani. Gdy Paweł poprosił Stasię o rękę, dziewczyna odrzuciła jego oświadczyny. Dlaczego? Dokładnie nie wiadomo. Może uważała, że miłość Pawła do niej jest złudzeniem,

Sąd nad Antygoną i Kreonem

O co poszło, czyli przyczyny konfliktu Brat wystąpił zbrojnie przeciwko bratu (Polinejkes przeciwko Eteoklesowi). Zaatakował rodzinne miasto, żeby bezprawnie przejąć w nim władzę. Gdy obaj bracia zginęli w walce, władzę obejmuje ich wuj (Kreon), który obrońcę miasta czyni bohaterem, a agresor – zdrajcą. Wyklęcie najeźdźcy nie kończy się na słowach. Wuj odbiera zmarłemu prawo do godziwego pogrzebu. O święte prawo do pochówku upomina się siostra (Antygona). Dziewczyna świadomie złamała prawo,

Frances Eliza Burnett – Tajemniczy ogród

Kim są bohaterowie powieści? Mary Lennox – dziesięcioletnia dziewczynka, kuzynka Colina Cravena. Dzieciństwo spędziła wraz z rodzicami w Indiach. Wychowywana przez hinduską służbę, całkowicie ignorowana przez rodziców, wyrastała na osobę samolubną, niesympatyczną i despotyczną. Była wątła, nieładna, o niezdrowym wyglądzie. Nigdy nikogo nie lubiła i nie szukała przyjaciół. Straciła rodziców podczas epidemii cholery. Ponieważ nie była z nimi szczególnie związana, nie rozpaczała po ich śmierci. Jako sierota zamieszkała w Anglii u zdziwaczałego wuja. Nowe warunki, konieczność nauczenia

Siłaczka Stefana Żeromskiego – pytania i odpowiedzi

Kto jest głównym bohaterem Siłaczki? Bohaterów jest dwoje. Pierwsze miejsce przynależy Stasi Bozowskiej – nie tylko ze względu na to, że jest bohaterką pozytywną, ale głównie dlatego, że to ją zamieścił w tytule i nazwał „siłaczką” Stefan Żeromski. To zresztą nazwa pełna szacunku dla tej szlachetnej postaci. Obarecki nie jest już ani pozytywny, ani szlachetny. Ale to jego losy śledzimy, to on wspomina przeszłość swoją i Joasi, to jego decyzje oceniamy. Zauważmy, że

Kamienie na szaniec – Aleksander Kamiński

Kamienie na szaniec to opowieść o wielkim patriotyzmie młodych ludzi, którzy w sytuacji zagrożenia odważnie chwycili za broń. Walczyli w obronie ludzkiej godności i wolności ojczyzny. Rodzinny dom, drużyna harcerska stanowiły dla nich szkołę, która miała ich przygotować do bardziej odpowiedzialnych zadań. Lecz zaklinam – niech żywi nie tracą nadziei I przed narodem niosą oświaty kaganiec; A kiedy trzeba – na śmierć idą po kolei, Jak kamienie przez Boga rzucane

Literackie wesela

Wesele w Chłopach Władysława Stanisława Reymonta Czas akcji – jedna doba (od świtu do kolejnego świtu), ostatnie dni jesieni. Miejsce akcji – wieś Lipce (mieszkanie panny młodej, droga do kościoła, izba weselna). Narrator Najczęściej narrator ujawnia się w 3. osobie – opowiada zdarzenia, jakby wszystko widział, wiedział, doskonale znał. Ale parę razy identyfikuje się z mieszkańcami Lipiec – jest jednym z gości na weselu, bierze udział w zdarzeniach. Wtedy wypowiada się w 1. osobie liczby mnogiej