Cwiczenia w pisaniu

O wartościach etycznych, czyli moralności

„Parę prostych zasad” Josepha Conrada: honor, heroizm, wierność, obowiązek, pomoc bliźnim – powinno stanowić cudowną receptę na prawe życie, rozwiązanie ludzkich problemów. W czasach kryzysu wartości, w XX wieku? Tak, zwłaszcza w dobie zagrożenia wartości, Są istotą heroicznego humanizmu, który każe być wiernym sobie bez względu na okoliczności. Podpiszą się pod tym Camus i Saint Exupéry, Herbert i Miłosz, choć być może Bryll dorzuci grosz ironii. Jeśli bowiem recepta na szczęście jest tak prosta –

Zadanie. Wymień trzy związki frazeologiczne ze słowem „serce”. Napisz po jednym zdaniu z użyciem każdego z wymienionych przez ciebie związków.

Przykład z ręką na sercu Z ręką na sercu mówię ci, że Agnieszka nie brała udziału w tej kradzieży. oddać komuś serce Izolda oddała serce Tristanowi. iść za głosem serca Pomimo sprzeciwu ze strony rodziny Juliusz Słowacki poszedł za głosem serca i pozostał wierny swojemu powołaniu poety. Komentarz To bardzo proste zadanie. Takie na rozkręcenie. Sprawdza Twoją wiedzę w zakresie podstawowej terminologii służącej do opisu języka. Sprawdza też, czy potrafisz poprawnie posługiwać się

Zadanie. Zastanów się, jak rozumiesz słowo doskonałość. Rozwiń zdanie: Doskonałość to…

Przykład Doskonałość to ideał, wzór do którego powinno się dążyć. Można mówić o doskonałym warsztacie poetyckim czy pisarskim – doskonałym, czyli dopracowanym pod każdym względem; takim, któremu nie można nic zarzucić. Komentarz Możliwości odpowiedzi na to pytanie jest bardzo wiele. Możesz zastanowić się, czy warto dążyć do doskonałości za wszelką cenę i czy zawsze jest ona osiągalna. Być może warto także zastanowić się, dlaczego perfekcjoniści – czyli ludzi dążący do doskonałości w danej

Zadanie. Podaj jak najwięcej synonimów słów: ogólny; wstępny; życiorys, świat; opisywać.

Jeżeli masz z tym trudności, zajrzyj do słownika wyrazów bliskoznacznych. Przykład ogólny – generalny, nieokreślony, niekonkretny wstępny – początkowy, inicjalny, rozpoczynający życiorys – biografia, biogram, curriculum vitae świat – glob, kula ziemska, ziemia opisywać – odtwarzać, przedstawiać, spisywać Komentarz Tego typu ćwiczenie będzie szczególne przydatne przy zadaniu sprawdzającym rozumienie tekstu. Rozwija bowiem umiejętność zastępowania własnymi słowami wyrazów i wyrażeń użytych w tekście źródłowym. Dzięki stosowaniu synonimów możesz ich uniknąć. Nie należy zapominać, że

Zadanie 2. Ułóż trzy różne zdania z użyciem słowa irracjonalny.

Przykład: Zachowanie Jana było zupełnie irracjonalne. Mimo że nic im nie groziło, ogarnął ich irracjonalny strach. Podczas podejmowania decyzji kierował się zupełnie irracjonalnymi powodami. Komentarz Znajomość wyrazów obcego pochodzenia jest bardzo ważna podczas lektury tekstu maturalnego. Równie istotna jest umiejętność posługiwania się nimi podczas pisania. Prawidłowe ich stosowanie na pewno sprawi, że dostaniesz więcej punktów za język. Szczególnie, jeśli będą to wyrazy mało znane i rzadko stosowane. Pamiętaj jednak, żeby nie

O naturze ludzkiej, człowieku i sensie istnienia – ćwiczymy wstępy

Człowiek zadziwia. Bywa nikczemny. Bywa tak wzniosły, że aż „ponadludzki”. Czytając literaturę polską i obcą, poznałam różne oblicza człowieczeństwa. Przyznam, że niektóre postawy mnie zadziwiły, inne sprawiły mi trudności w rozszyfrowaniu: czy to człowiek godny miana człowieka, czy nie… Na przykład… „Uczę się Ciebie, człowieku” (Jerzy Liebert) – czego dowiedziałeś się o człowieku, czytając lektury? Nie można przewidzieć ludzkich reakcji, z góry określić do czego zdolny będzie ten człowiek. Czy Jim z powieści

Moralność – ćwiczymy wstępy

O wartościach etycznych, czyli moralności „Parę prostych zasad” Josepha Conrada: honor, heroizm, wierność, obowiązek, pomoc bliźnim – powinny stanowić cudowną receptę na prawe życie, rozwiązanie ludzkich problemów. W czasach kryzysu wartości, w XX wieku? Tak, zwłaszcza w dobie zagrożenia wartości,. Są istotą heroicznego humanizmu, który każe być wiernym sobie bez względu na okoliczności. Podpiszą się pod tym Camus i Saint Exupéry, Herbert i Miłosz, choć być może Bryll dorzuci grosz

Zadanie 3. Napisz wstęp do wypracowania klasowego na temat: Czy Makbet jest bohaterem tragicznym?

Napisz wstęp do wypracowania klasowego na temat: Czy Makbet jest bohaterem tragicznym? Przykład: (1) Makbet to główny bohater tragedii Williama Szekspira. W wyniku popełnionych morderstw zdobył tron. Czy był bohaterem tragicznym? Jeżeli tak – to znaczy, że ciążyło nad nim jakieś fatum, przekleństwo losu, które sprawiło, że nie mógł wybrać innej drogi, nawet gdyby chciał. Jeżeli nie – to znaczy, że każda kolejna zbrodnia była jego świadomym wyborem, dokonywanym przez

Zadanie 38. Zakończyć pracę jest chyba łatwiej niż zacząć. Zastanów się jednak, co zrobić, by uniknąć schematycznych sformułowań typu: reasumując, podsumowując, kończąc, stwierdzam, że. Wymyśl kilka oryginalnych form zakończeń.

Odpowiedź: Przykładowe zakończenia: Na zakończenie dodam jeszcze pewną uwagę… Pozwolę sobie zakończyć cytatem z twórczości… Paradoksalnie, zakończenie nie przynosi pewności, jest powrotem do początku, bo stawia kolejne pytania… Ostateczne moje twierdzenie brzmi następująco… Komentarz: Zakończenie jest niezbędnym elementem pracy (nie tylko kompozycyjnym). Pamiętaj, by nie kopiować przemyśleń i zdań, które już wykorzystałeś. Czasem warto wrócić do pytania postawionego w temacie, podsumować wnioski, posłużyć się pytaniem retorycznym itp Zobacz: Zadanie 39 Przedstaw sytuację komunikacyjną

Zadanie 15. Napisz wstęp do wypracowania domowego pt. „Wykaż, na wybranych przykładach, ponadczasowy charakter przypowieści biblijnych.”

Przykład: (1) Biblia to nie tylko szczególna dla naszego kręgu kulturowego księga, którą uważamy za święte, pisane pod Boskim natchnieniem, dzieło. To także arcydzieło literatury, zawierające teksty o charakterze uniwersalnym, a więc takie, które może przyjąć każdy człowiek, niezależnie od czasu i miejsca, w którym żyje. Biblia przynosi odpowiedź na podstawowe pytania, jakie wszyscy sobie zadajemy: skąd wziął się świat?, czym jest zło i dobro?, jaki jest sens życia? i wiele podobnych. (2) Spośród rozmaitych gatunków,

Zadanie 27. Przedstaw sytuację komunikacyjną w wierszu Zbigniewa Herberta Pan Cogito o cnocie.

Zbigniew Herbert Pan Cogito o cnocie Nic dziwnego że nie jest oblubienicą prawdziwych mężczyzn generałów atletów władzy despotów (…) mój Boże żeby ona była trochę młodsza trochę ładniejsza (…) ale od niej wionie zapach naftaliny sznuruje usta powtarza wielkie – Nie nieznośna w swoim uporze śmieszna jak strach na wróble jak sen anarchisty jak żywoty świętych  Przedstaw sytuację komunikacyjną w wierszu Zbigniewa Herberta Pan Cogito o cnocie. Odpowiedź: Jest to liryka bezpośrednia, podmiot

Zadanie 4. Na podstawie swojej wiedzy o II części Dziadów napisz esej „Goście z zaświatów i ich rola w utworze Mickiewicza”. Co zamieścisz w treści?

Propozycja: Kaplica. Ciemno i głucho. Noc. W takiej atmosferze rozgrywa się II część Dziadów. Czytelnik staje się świadkiem dziwnego obrzędu. Dziady to obyczaj pogański. Lud przywołuje zmarłych, by pomóc im odnaleźć drogę do nieba. W tej scenie nie zabraknie zatem gości z zaświatów. Gości z zaświatów należy wymienić. Pokrótce zrelacjonować ich historię, prośby, winy, za które są ukarani, przestrogi, za które przynoszą: dzieci Józio i Rózia, bo życie ich było zbyt słodkie, niepełne, nie zaznały goryczy,

Zadanie 39. Przedstaw sytuację komunikacyjną w wierszu Tren Fortynbrasa.

Zbigniew Herbert Tren Fortynbrasa Dla M.C. Teraz kiedy zostaliśmy sami możemy porozmawiać książę jak mężczyzna z mężczyzną (…) Nigdy nie mogłem myśleć o twoich dłoniach bez uśmiechu i teraz kiedy leżą na kamieniu jak strącone gniazda są tak samo bezbronne jak przedtem To jest właśnie koniec Ręce leżą osobno Szpada leży osobno Osobno głowa i nogi rycerza w miękkich pantoflach (…) Tak czy owak musiałeś zginąć Hamlecie nie byłeś do życia wierzyłeś w kryształowe

Zadanie 16. Jakim środkiem stylistycznym (i w jakim celu) posłużył się Andrzej Morsztyn w wierszu Nowe słońce?

Andrzej Morsztyn Nowe słońce Gdym blisko ciebie, o mój niepokoju, Pałam i ciało w zbytnim tleje znoju. Jak się oddalisz, marznę i z ochłody Zmarzły krwie w żyłach wścinają się lody. Mogą cię tedy  nazwać słońcem za to, Że mi przynosisz i zimę i lato. Jakim środkiem stylistycznym (i w jakim celu) posłużył się Andrezj Morsztyn w wierszu „Nowe słońce”? Odpowiedź: Autor posłużył się hiperbolizacją. Tym sposobem wyolbrzymił i spotęgował swe uczucia do ukochanej, w celu wzmocnienia zabarwienia emocjonalnego. Komentarz:

Zadanie 28. Co możesz powiedzieć o sposobie prowadzenia narracji w tym fragmencie powieści Gustawa Flauberta Pani Bovary?

Gustaw Flaubert, Pani Bovary (…) W istocie, obejrzała się wokół siebie, powoli, jak ktoś zbudzony ze snu; potem głosem wyraźnym poprosiła o lusterko i trwała tak przez chwilę pochylona nad nim, aż póki wielkie łzy nie spłynęły jej z oczu. Wtedy odrzuciła głowę w tył i z westchnieniem opadła na poduszkę. Pierś jej zaczęła dyszeć szybko. Język cały wysunął się z ust; oczy, przewrócone, bladły jak dwie dogasające lampy i zdawała się już nieżywa, gdyby nie boki wstrząsane gwałtownym

Zadanie 5. W kilku zdaniach zinterpretuj wiersz Marii Pawlikowkiej-Jasnorzewskiej pt. Miłość

Miłość Nie widziałam cię już od miesiąca. (1) I nic. Jestem może bledsza,             (2) trochę śpiąca, trochę bardziej milcząca, lecz widać można żyć bez powietrza. (1) Apostrofa, rodzaj poetyckiego listu (2) O sobie, czyli pierwszoosobowa liryka wyznania. Odpowiedź: Podmiotem lirycznego utworu jest kobieta rozpamiętująca rozstanie z ukochanym. Od czasu ich ostatniego spotkania minął miesiąc. Kobieta analizuje, jakie zmiany dokonały się w niej w tym czasie. Ze zdziwieniem uświadamia sobie, że są one… niewielkie – stała

Zadanie 40. Powyższy fragment to początek i koniec powieści Andrzejewskiego. Jak scharakteryzujesz styl tego tekstu?

Jerzy Andrzejewski, Bramy raju Na czas powszechnej spowiedzi zaprzestano wszelkich pieśni, miał się właśnie ku końcowi trzeci dzień powszechnej spowiedzi i wciąż szli ogromnymi lasami kraju Vendôme, szli bez pieśni i bez dzwonienia w dzwonki, w ciasno stłoczonej gromadzie, tylko monotonny szelest paru tysięcy nóg było słychać, czasem skrzypienie wozów, które zamykały pochód dzieci wioząc te, które zasłabły z wyczerpania lub miały nogi zbyt dotkliwie poranione, aby móc iść pieszo, droga wśród starej puszczy zdawała

Zadanie 17. Przeczytaj liryk Adama Mickiewicza Polały się łzy…

Przeczytaj liryk Adama Mickiewicza Polały się łzy… Polały się łzy me czyste, rzęsiste, Na me dzieciństwo sielskie, anielskie, Na moją młodość górną i durną, Na mój wiek męski, wiek klęski; Polały się łzy me czyste, rzęsiste. Dokończ zdania: 1. Wiersz jest… 2. W wierszu… 3. Słowa wiersza wyrażają… Możesz posłużyć się sformułowaniami: opis poetycki, wyznanie poetyckie, bezpośrednie wyznanie myśl autora, przesłanie autorskie, refleksja Przykład: Wiersz jest bezpośrednim wyznaniem autora spowodowanym zadumą nad

Zadanie 29. Co możesz powiedzieć o narratorze w tym fragmencie opowiadania Tadeusza Borowskiego „U nas w Auschwitzu”?

Tadeusz Borowski, U nas w Auschwitzu… A tu patrz: najpierw jedna wiejska stodoła pomalowana na biało i – duszą w niej ludzi. Potem cztery większe budynki – dwadzieścia tysięcy jak nic. Bez czarów, bez trucizn, bez hipnozy. Paru ludzi kierujących ruchem, żeby tłoku nie było, i ludzie płyną jak woda z kranu za odkręceniem kurka. Dzieje się to wśród anemicznych drzew zadymionego lasku. Zwykłe ciężarowe samochody podwożą ludzi, wracają jak na taśmie i znów podwożą. Co możesz

Zadanie 7 To pierwsza strofa znanego wiersza Władysława Broniewskiego „Ballady i romanse”. Do jakiego utworu odwołuje się poeta? Jak nazwiesz takie odwołanie?

Władysław Broniewski Ballady i romanse „Słuchaj, dzieweczko! Ona nie słucha… To dzień biały, to miasteczko…” Nie ma miasteczka, nie ma żywego ducha, Po gruzach biega naga, ruda Ryfka, Trzynastoletnie dziecko. To pierwsza strofa znanego wiersza Władysława Broniewskiego Ballady i romanse. Do jakiego utworu odwołuje się poeta? Jak nazwiesz takie odwołanie? Odpowiedź Władysław Broniewski przywołuje, oczywiście, balladę Romantyczność Adama Mickiewicza. Poeta posługuje się tu parafrazą literacką. Komentarz Parafraza literacka jest przeróbką, modyfikacją jakiegoś utworu.