Obiektywizm i subiektywizm w tekście

Czym jest obiektywizm i subiektywizm w tekście?

  • Obiektywizm to bezstronność, rzeczowość, postawa badawcza wolna od uprzedzeń.
    W obiektywnej wypowiedzi nie można zajmować własnego stanowiska wobec wygłaszanej treści.
  • Subiektywizm to przeciwieństwo obiektywizmu. To ocenianie faktów i wydarzeń wyłącznie poprzez osobiste przekonania.
    Charakterystycznymi zwrotami w wypowiedziach subiektywnych są wyrażenia:

    • Uważam, że…,
    • Myślę, że…,
    • Sądzę, że…,
    • Wydaje mi się, że…

Zadanie 1.

Przeczytaj tekst:

Wszystko jest zawsze cudowne, ale nigdy nie w taki sposób, jak kiedy byliśmy mali. Wtedy życie uderzało prosto o nasze serce.
A cóż dopiero – kiedy drzewa zaczęły się w niezrozumiały sposób podziwiać puchem wiosennej zieloności. Najpierw były takie same jak przez wszystkie miesiące zimy. Toczyły się i biły czarną wicią po niebie. Aż wtem, pamiętasz, zaczynały się szamotać w istnym tańcu. To namiętny wiatr południowy pląsał się po ich ubogiej nagości. Nic jeszcze nie było z wiosny, oprócz zacieku wody na rudej łące. A na drugi dzień gałęzie drzew mieniły się; srebro, złoto i krew zdawały się płynąć w ich gibkim wnętrzu. (…)
Ale już wszystko się stało. Nie wiadomo kiedy, bez nas przebudziła się wiosna. Oto pręt iwy, cały w łebkach futerka jedwabnego w dotknięciu i już na wierzchu zieloną wiązeczką liść ustrojony.
Nad zielonym rowem krzaki ciernia stoją w białym, cieniuchnym batyście.

Czy w opisie drzew dominuje:

A. obiektywizm i zwięzłość,
B. dosłowność i rzeczowość,
C. subiektywizm i ekspresja,
D. wzniosłość i schematyczność.

Zadanie 2.

Które zdanie pozbawione jest opinii?

A. Człowiek bardzo rzadko wyraża swoje poglądy.
B. Więźniowie nie byli traktowani humanitarnie.
C. Walka ludzi przeciwko bezprawiu jest humanitarna.
D. Pojęcie prawa naturalnego zdefiniowano w starożytności.

Zadanie 3.

Które z wypowiedzeń jest opinią?

A. Tematem dramatów były epizody z utworów Homera.
B. Starożytni Grecy stworzyli teatr znakomity.
C. Istniały dwa główne typy dramatu: tragedia i komedia.
D. Akcja tragedii obejmowała jeden wątek.

Zadanie 4.

Które zdanie pozbawione jest opinii?

A. Bycie szczęśliwym to jedno z największych wyzwań.
B. W ostatnich dziesięciu latach poziom życia znacznie się poprawił.
C. Pod względem materialnym powodzi się nam całkiem nieźle.
D. Od piętnastu lat prowadzone są badania nad stanem ducha zamożnych społeczeństw.

Zadanie 5.

Wskaż zdanie, które zawiera tylko fakty

A. Diego Velázquez, jak sądzę, należy do grona najwybitniejszych malarzy baroku hiszpańskiego.
B. „Panny dworskie” są jednym z wielu obrazów, które Velázquez namalował, przebywając u króla hiszpańskiego Filipa IV.
C. Wydaje mi się, że malarz chciał zaintrygować odbiorcę sposobem zaprezentowania rodziny królewskiej i dostojników.
D. Uważam, że Velázquez skupił uwagę widza nie tylko na postaci księżniczki, ale i na odbijającej się w lustrze parze królewskiej oraz na postaci mężczyzny.

 

Obiektywizm i subiektywizm w tekście – odpowiedzi

1. Odpowiedź: C.

Dlaczego? W opisie drzew autor używa kilku przymiotników, które wskazują na to, że opisywana przyroda nie jest autorowi obojętna: „ustrojony”, „cieniuchny”, „zachwycający”, „cudowny”. Używa też czasowników: „szamotać się”, „pląsać”, które wskazują na ekspresję opisu.

2. Odpowiedź: D.

3. Odpowiedź: B.

Dlaczego? Zdania A, C i D są stwierdzeniami bezstronnymi, rzeczowymi. Niezależnie od tego, czy ktoś podziwia eposy Homera albo czy lubi utwory dramatu antycznego, mógłby wypowiedzieć takie zdania, bo są one stwierdzeniem faktów, które można poprzeć naukowymi dowodami.
Ale zdanie B zawiera już opinię autora, ponieważ przymiotnik „znakomity” ma cechy wartościujące, wskazuje na myśl subiektywną, prywatne przekonanie autora wypowiedzi.

4. Odpowiedź: D.
Dlaczego? Zdania A, B i C zawierają osobisty pogląd, przekonanie autora. Tylko zdanie D jest stwierdzeniem pozbawionym subiektywnej oceny i mogłoby być poparte dowodami naukowymi.

5. Odpowiedź: B.

Dlaczego? Odpowiedzi A, C i D zawierają zwroty charakterystyczne dla wypowiedzi subiektywnych:
jak sądzę, wydaje mi się, uważam.

Facebook aleklasa 2