Recenzja

Recenzja – to gatunek dziennikarski, znany przede wszystkim z prasy i internetu, ale też radia czy telewizji. Autor recenzji dokonuje oceny dzieła: książki, filmu, sztuki teatralne.

Plan recenzji:

  • CZĘŚĆ I – PRZEDSTAWIENIE DZIEŁA
    Autor, tytuł, data powstania, przynależność do nurtu, epoki, czas odbioru.
  • CZĘŚĆ II – OCENIAJĄCA
    Kolejność dowolna, zależna od specyfiki dzieła: inaczej film, inaczej książka.
  • CZĘŚĆ III – PODSUMOWUJĄCA
    Ocena końcowa, zaproszenie lub zniechęcenie czytelnika do odbioru ­dzieła.

Recenzja powinna zawierać

  • W części I
    Elementy informacyjne:

    • tytuł, nazwisko autora (reżysera, pisarza),
    • aktorów, kompozytora, scenografa itp.;
    • streszczenie fabuły;
    • informację o miejscu, gdzie odbywała się projekcja, wystawa lub koncert.
  • W częściach II
    Elementy oceniające.Twoje zdanie na temat recenzowanego dzieła:

    • informację o tym, co Ci się podoba, a co nie – i dlaczego;
    • informację o tym, jakie dostrzegasz elementy nowatorskie, innowacje, oryginalne – a co powiela powtarzane wcześ­niej schematy;
    • informację o tym, jakie masz zdanie o konkretnych elementach dzieła (grze aktorskiej, sposobie prowadzenia akcji, stylu, temacie)
    • jak oceniasz całość.

 

Cele recenzji

  • Informacyjna
    Ma za zadanie poinformowanie czytelnika lub słuchacza o istnieniu literackiego, filmowego,muzycznego dzieła.
  • Oceniająca
    Zawiera Twoją opinię na temat danego utworu.
  • Zachęcająca
    Ma zachęcić odbiorcę do zapoznania się z recenzowaną książką lub filmem.

Dobra recenzja powinna

  • Pokazywać, że autor dobrze orientuje się w dziedzinie, z której pochodzi interpretowane dzieło, np. używa fachowej terminologii.
  • Zawierać umiejętnie sformułowane, uargumentowane sądy.
  • Łączyć elementy informacyjne, analityczne, krytyczne i oceniające.
  • Zawierać krótkie (ogólne) streszczenie utworu.

Czego w recenzji nie powinno zabraknąć?

  • Zdań wartościujących, np.
    • Nie było dobrym pomysłem obsadzenie w roli głównej…
    • Po trzymającym w napięciu spektaklu zakończenie wydało się nijakie i nużące.

Masz prawo do własnego zdania, ale uważaj – jeśli napiszesz, że Andrzej Stasiuk to grafoman, Jerzy Duda-Gracz nie potrafił malować, a Andrzej Wajda nie potrafi kręcić filmów – narazisz się na śmieszność.

  • Argumentów potwierdzających własne zdanie.
  •  Podkreśleń, że to subiektywna ocena piszącego, np.
    • moim zdaniem…/uważam, że…;
    • można się ze mną nie zgadzać, ale sądzę, iż…;
    • nie potrafię się przekonać do…
  • Szerszego spojrzenia na omawiane dzieło – umiejscowienia go w kontekście całego dorobku reżysera, malarza czy pisarza, konkretnego nurtu, dzieł o podobnej tematyce, podobnym stylu, atmosferze epoki, w jakiej powstał, itp.
  •  Odwołań do innych recenzentów.

 

Recenzja książki

Recenzja książki powinna zawierać odpowiedzi na większość zamieszczonych poniżej pytań.

  • Dane, jak w przypadku każdego tekstu kultury: daty, autor, nurt, popularność.
  • Czy to ważna książka w historii literatury? Jaki jest jej status? Czy to bestseller, świetna książka nieznanego szerszej grupie odbiorców twórcy, nieudane dzieło kultowego pisarza, klasyka, którą znają wszyscy oczytani ludzie.
  • Jaki jest główny problem poruszany w tej książce? Czy jest on ważny dla współczesnych czytelników?
  • Oceń fabułę – wartka, wciąga, z pomysłem czy nudna, schematyczna?
  • Oceń język – typ narracji, język narratora i postaci. Czy jest literacki, czy potoczny, piękny, wulgarny, nieporadny?
  • Oceń kompozycję – jaki to gatunek, czy odbiega od norm, czy je wiernie realizuje?
  • Oceń budowę postaci, ukształtowanie przestrzeni, szukaj dokonań twórcy w tym zakresie.
  • Napisz do kogo jest adresowana (do humanistów, młodzieży, wszystkich?)
  • Zanotuj, jakie ma mocne, a jakie słabe punkty?
  • Podsumuj: Jak oceniasz tę książkę? Czy polecasz ją innym?

 

Cechy dobrej recenzji filmowej

  • Zawiera dokładne informacje o filmie (data produkcji, reżyser, twórca scenariusza, obsada, inni twórcy filmu).
    Uwaga – dodaj ciekawostki, może to wielkie przedsięwzięcie kina, wysokobudżetowy obraz, sequel lub kino offowe. Jeśli wywołuje skandal lub jest klapą – warto to napisać.
  • Ocenia dzieło – jego wady i zalety. Należy skupić się na:
    • grze aktorskiej,
    • reżyserii,
    • scenariuszu, pomyśle na realizację tematu – wielkie nowatorstwo czy powielanie schematu?
    • kompozycji utworu,
    • scenografii, kostiumach
    • muzyce,
    • tym, co w filmie szczególne (innowacje)
    • w przypadku adaptacji dzieła literackiego wskazać podobieństwa i różnice pomiędzy filmem a książką. Warto zastanowić się, na ile reżyser jest wierny dziełu, na ile twórczy, czy zachowany został klimat dzieła literackiego?
  • Jest subiektywna (przekazuje własne opinie autora, również kontrowersyjne, wraz z ich uzasadnieniem).
  • Można w niej powoływać się na opinie autorytetów i wypowiedzi krytyków , polemizując lub podzielając zdanie krytyków.
  • Można nawiązać do innych filmów reżysera (o ile je znamy i istnieje podstawa do porównania tych różnych dzieł).

Facebook aleklasa 2

Zobacz:

13. Jak pisać recenzję?

Recenzja książki, filmu, spektaklu teatralnego., wystawy plastycznej, koncertu.

16. Jak to zgrabnie ująć w recenzji?

Streszczenie

15. Recenzja powieści – przykład

13. Jak pisać recenzję?