Jak pisać recenzję

I Wstęp informacyjny

Ta wstępna część to zestaw informacji o recenzowanej pozycji. Ująć tu trzeba:

  • nazwisko twórcy (reżysera, aktorów, autora powieści),
  • okoliczności powstania dzieła,
  • okoliczności odbioru (kiedy odbył się spektakl, kiedy zetknąłem się z książką).

Odrębny element informacyjny – to krótka notka o zawartości treściowej utworu. To może być nawet skrót fabuły, prezentacja głównych postaci, nawet problematyki. Należy uważać, aby się zbytnio nie rozgadać – recenzja nie może być streszczeniem ani analizą utworu!

Istota recenzji to:

II Omówienie i ocena dzieła

Zasada jest taka, że 1/3 recenzji poświęcamy na informacje, a 2/3 na opinię, krytykę i pochwałę, własne wrażenia i porównania. Poza tym recenzja powinna być zakończona podsumowaniem, konkluzją, oceną ostateczną. Tak wygląda całość recenzji.
Najlepiej streścić ocenę w jednym zdaniu: wyrazić się o danym utworze pozytywnie lub negatywnie. Można napisać typowo

  •  Sumując…, uważam…
  •  Uznaję ten utwór za… (dzieło wielkie, arcydzieło, wspaniałą rzecz, wzór powieści, świetny film).
  •  Gratuluję twórcy (autorowi, reżyserowi) pomysłu i wykonania.

Można dokonać ocen, używając skali ustalonej na swój użytek.

  • W skali ocen od 1 do 10 daję temu filmowi 6. Ocena ta wynika z powyższych rozważań.
  • Moje wnioski motywują ocenę bardzo dobrą. Chętnie wrócę do tego dzieła.
  • Trudno mi postawić konkretną ocenę. Wartość tego utworu nie da się wymierzyć w ten sposób.

Pamiętamy, że w szkolnych recenzjach rzadko mamy okazję do ocen negatywnych. Realizujemy przecież tematy, w których prezentujemy ulubiony film, dzieło, koncert, spektakl. A jeśli musimy dokonać recenzji konkretnego utworu i wogóle się nam on nie podobał? Wówczas postępujemy dyplomatycznie. To znaczy, wyrażamy swoje opinie ogólnie, nie tak krańcowo jak w przypadkach zachwytu, i szukamy: czy nie ma w naszym materiale nic dobrego…

Dlaczego tak?
Dlatego, że nasza znajomość treści wielu dzieł nie jest jeszcze wielka i często wiemy, że coś nam się nie podoba, ale właściwie nie wiemy dlaczego. A zatem, aby uniknąć kompromitacji, lepiej o cudzych dziełach (szczególnie uznanych) wypowiadać się oględnie.

Możemy przecież używać słów takich jak:

  • Nie przypadł mi do gustu                                             (zamiast: To bzdura!).
  • Nie przepadam za utworami tego typu                    (zamiast: Kicz!).
  • Zapewne dzieło to nie jest pozbawione wartości, lecz nieco mnie zniechęca.
  • Wolę utwory o bardziej intensywnej akcji               (zamiast: Co za nuda!).
  • Nie wiem, czy wrócę do tej lektury                            (zamiast: Nigdy!).
  • Jestem pewna, że ma swoich zwolenników             (zamiast: Idioci!).

W ten sposób można dać do zrozumienia, że dzieło to w naszych oczach nie znajduje uznania. Trudno jednakże krzyknąć: „Nie, bo nie!”. Jest to raczej argument dziecinny. Warto natomiast swój sąd udowodnić, czyli kolejno omówić różne warstwy utworu.

 

Pamiętaj – zanim napiszesz…

  • Zbierz informacje na temat utworu, o którym chcesz pisać. Źródłem mogą być czasopisma, gazety codzienne i oczywiście internet – im ich więcej, tym lepiej.
  •  Pamiętaj żeby nie streszczać utworu! Twoje zadanie to wprowadzić jedynie w tematykę utworu..
  • Pamiętaj o fachowym słownictwie – pisząc o sztuce teatralnej lub filmie, będziesz musiał używać terminów takich jak scenografia, choreografia, kaskader, kadr.
  • Zwróć uwagę na tytuł, nazwisko autora, reżysera, scenarzysty, wykonawców, aktorów, kompozytora itd. Jeśli piszesz recenzję  sztuki teatralnej postaraj się o program. Dzięki niemu będziesz znał dokładnie nazwiska twórców spektaklu.
  • Zastanów się, co zamierzasz skrytykować, a co pochwalić. Zbierz argumenty.
  • Pomyśl, na co chcesz zwrócić uwagę. Jakie elementy utworu wydają Ci się szczególnie interesujące, nowatorskie, oryginalne, robiące wrażenie na czytelniku.
  • Możesz odwołać się do innych opinii i recenzji z fachowych czasopism.

Facebook aleklasa 2

Zobacz:

Recenzja

15. Recenzja powieści – przykład

16. Jak to zgrabnie ująć w recenzji?

14. Recenzja książki, filmu, spektaklu teatralnego., wystawy plastycznej, koncertu.

Czy mnie się podoba? (słownictwo do recenzji)