Topos matki w poezji średniowiecznej, romantycznej i współczesnej.

To temat-rzeka, ale spróbujmy choć wypunktować najważniejsze utwory i problemy.

Topos matki w poezji…

  • średniowiecznej
    Najdoskonalszą matką jest Maria – matka Chrystusa. W średniowiecznej literaturze i sztuce zwracano uwagę na dwa aspekty macierzyństwa Marii:

    • matkę małego Dzieciątka,
    • matkę cierpiącą – pod krzyżem, stabat Mater Dolorosa (Stabat Mater Jacopone da Todi i Lament świętokrzyski) i opłakującą śmierć Syna (w sztuce rozwija się tzw. motyw piety – rzeźba Michała Anioła, freski Giotta).
  • romantycznej
    Wzruszającą postawę wobec matki wykazywał Juliusz Słowacki – pojawiała się w jego twórczości niejednokrotnie. A utwór Do matki jest skierowany do niej bezpośrednio – w wierszu tym poeta tłumaczy się z decyzji pozostania na emigracji (mimo amnestii ogłoszonej przez zaborców) i prosi matkę o przebaczenie.

    • Stworzenie wizerunku matki Polki przez Adama Mickiewicza – utwór Do matki Polki (z tego utworu pochodzi słynny cytat „nocne Polaków rozmowy”).
    • Identyfikacja matki z ojczyzną w wierszu Teofila Lenartowicza O kraju.
  • współczesnej
    Nawiązania do średniowiecznych motywów Marii pod krzyżem, czyli stabat Mater Dolorosa (Józef Wittlin Stabat Mater) i piety (wiersz Portret Leopolda Staffa, Pieta Wisławy Szymborskiej).

    • Motyw matki Polki w wierszach z czasu wojny:
      • Krzysztof Kamil Baczyński Elegia o… [chłopcu polskim],
      • Tadeusz Gajcy Nowo narodzonemu,
      • Maria Pawlikowska-Jasnorzewska Zwykłe matczysko.
    • Szacunek i miłość do matki
      • Konstanty Ildefons Gałczyński Spotkanie z matką.

Facebook aleklasa 2

Zobacz:

Matka – motyw literacki

Matka w literaturze

Motyw matki cierpiącej – omów temat analizując wybrane dzieła.

Lament świętokrzyski

Matka