Cechy twórczości

  • Jego ulubioną formą był sonet.
  • Jest uważany za najwybitniejszego przedstawiciela poezji dworskiej.
  • Utwory Morsztyna często oparte są na koncepcie – wyrafinowanym, zaskakującym pomyśle. Wiersz ma wywołać u czytelnika podziw dla pomysłowości i kunsztu poety.
  • Jan Andrzej Morsztyn uważany jest także za największego polskiego marinistę – kontynuatora dzieła włoskiego poety Giambattisty Mariniego.
  • Stosuje wyrafinowane środki poetyckie, takie jak anafora, paralelizm.
  • Bardzo często tematem jego wierszy jest miłość – forma ucieczki przed rzeczywistością.
  • Miłość bywa przyrównywana do śmierci, galer, niewoli.

Nurty, pojęcia

  • barokowa poezja dworska
  • koncept
  • marinizm
  • sonet
  • oksymoron
  • paradoks

Możliwe tematy

  • Odbicie niepokojów i lęków epoki baroku w poezji Jana Andrzeja Morsztyna.
  • Miłość jako wyszukana zabawa, gra, intrygująca rozrywka.

Co wtedy pisać?

  • Jan Andrzej Morsztyn to typowy poeta dworski.
  • Morsztyn jest najbardziej utalentowanym polskim marinistą – szedł drogą, którą wytyczył włoski poeta Giambattista Marini.
  • Zarzucano mu, że jego wiersze cechuje przerost formy nad treścią – czyli że są to błahe treści zaklęte w pięknej, wyszukanej formie. Niesłusznie chyba.
  • Wiele jego wierszy cechuje dwuznaczność obrazowania oraz mieszanie sfery sacrum i profanum – jak np. w wierszu Na krzyżyk na piersiach jednej panny.
  • Miłość ukazuje jako potężną siłę, która nic sobie nie robi z woli i rozumu człowieka.
  • Wirtuozeria poezji Morsztyna musi budzić podziw.

Najważniejsze wiersze, ich tematy

  • Do trupa – miłość porównana do śmierci. Z tego sonetu dowiadujemy się, że sytuacja zakochanego i trupa są w gruncie rzeczy podobne – niewesołe…
  • Niestatek – tematem jest płocha i lekkomyślna natura kobiet. To prawdziwy cud spotkać wśród nich istotę wierną, stateczną i poważną.

Zobacz:

Jan Andrzej Morsztyn

Jan Andrzej Morsztyn na maturze

Poezja Jana Andrzeja Morsztyna

Najważniejsi poeci polskiego baroku

Poeci baroku na maturze