Jakie utwory wziąć pod uwagę?

Mitologia grecka

  • Biblia
  • Krzyżacy
  • Balladyna
  • Antygona
  • Quo vadis
  • Przesłanie Pana Cogito
  • Pan Tadeusz
  • Trylogia Henryka Sienkiewicza
  • Odyseja
  • Zemsta
  • Pieśń o Rolandzie

Bohaterowie, którzy przebaczyli

  • Chrystus na krzyżu
    Przebaczył swym oprawcom.
  • Michał Wołodyjowski
    Przebaczył przyjacielowi Ketlingowi, że zabrał mu ukochaną Krzysię.
  • matka Balladyny
    Przebaczyła córce, nie chciała wypowiedzieć jej imienia, gdy dowiedziała się, że Balladynie grozi śmierć.
  • Jurand ze Spychowa
    Przebaczył Zygfrydowi de Löwe – swemu oprawcy.
  • Jacek Soplica
    Przebaczył Horeszkom dawne zniewagi i próbował naprawić krzywdy
  • Gerwazy
    Ostatecznie przebaczył Jackowi Soplicy, ale dopiero gdy ten znajdował się na łożu śmierci.
  • Ojciec syna marnotrawnego
    Przebaczył niewdzięcznemu synowi, który zmarnotrawił swą część majątku.

Bohaterowie, którzy nie umieli przebaczać

  • Kreon
  • bogowie greccy prześladujący Odysa po wojnie trojańskiej
  • Jurand ze Spychowa przed przemianą
  • Gerwazy do momentu spowiedzi Jacka Soplicy
  • Zygfryd de Löwe
  • Neron
  • zabójcy Azji Tuhajbejowicza wymierzający mu karę
  • Rejent Milczek i Cześnik Raptusiewicz aż do sceny finałowej
  • Bohdan Zenobi Chmielnicki
  • Jacek Soplica przed swą przemianą
  • król Karol Wielki i cały sąd wymierzający karę zdrajcy Ganelonowi

Przebaczenie

  • wrogowi
    Jurand – Zygfrydowi
  • przyjacielowi
    Wołodyjowski – Ketlingowi
  • sąsiadowi
    Cześnik i Rejent
  • wyrodnemu dziecku
    Matka Balladyny przebaczyła córce, nie chciała wypowiedzieć jej imienia, gdy dowiedziała się, że grozi jej śmierć.
  • zdrady wobec ojczyzny
    Kmicicowi (przebacza mu król)

w kontekście religijnym

  • poprzez spowiedź i sakrament pokuty człowiekowi przebacza Bóg
  • chrześcijanin przebacza innym (Jurand)

Jaką postać historyczną warto przywołać, gdy mowa o przebaczeniu

Jana Pawła II – przebaczył zamachowcowi, który chciał go zabić; spotykał się z nim, gdy ten odbywał karę w więzieniu, i serdecznie z nim rozmawiał; nie ukrywał, że mu przebaczył…

 

Cytaty o przebaczaniu

Ojcze przebacz im, bo nie wiedzą, co czynią.
Biblia (słowa Chrystusa na krzyżu)

Kto występnym przebacza, ten niewinnych będzie kiedyś karał.
Juliusz Słowacki

Przebaczamy łatwo tym, którzy nas nudzą, ale nigdy tym, którzy nas uważają za nudnych.
Magdalena Samozwaniec

„I odpuść nam nasze winy, jako i my odpuszczamy naszym winowajcom”
– cytat z modlitwy Ojcze nasz

 

Jakie wypracowania mogą się pojawić w związku z tematem przebaczania?

  1. Rozważ myśl Elizy Orzeszkowej „Tylko silni umieją przebaczać. Czy zgadzasz się ze słowami pisarki?” (rozprawka).
  2. Warto czy nie warto przebaczać? – swoje rozważania poprzyj przykładami z literatury i filmu oraz historii.
  3. Napisz list do wybranego bohatera literackiego, w którym przekonasz go, by przebaczył swojemu wrogowi.
  4. Portret człowieka, który umiał przebaczać… Opisz dowolną fikcyjną lub autentyczną postać, której nieobce było przebaczenie.
  5. Ten gest przebaczenia robi na mnie wrażenie – opisz scenę z dowolnego filmu lub wybranej powieści, którą mocno przeżyłeś. Uzasadnij swoje odczucia.

W jakich sytuacjach jednostka musi mierzyć się z problemem przebaczenia?

  • Gdy ktoś wyrządza jej krzywdę (fizyczną lub psychiczną).
  • Kiedy ktoś zabija lub krzywdzi bliską jej osobę (z premedytacją lub nieumyślnie, np. w czasie wypadku).
  • Gdy traci bliską osobę z powodu błędu, niekompetencji lub zaniedbania innej osoby, np. lekarza.

Jakie problemy warto rozważyć, gdy mowa o przebaczeniu?

  • Czy wszystko można i trzeba przebaczyć? Czego nie można przebaczyć?
  • Kto jest zdolny do przebaczenia, a kto nie?
  • Jakich ofiar wymaga przebaczenie? Ile ono kosztuje?
  • Czy przebaczenie likwiduje winę?
  • Jak ma się przebaczenie do konieczności ukarania zbrodniarza?
  • Czy łatwo jest wybaczyć samemu sobie?

Jakie inne pojęcia wiążą się z przebaczeniem?

  • Pojednanie
  • Skrucha, żal
  • Kara

Baza słownictwa

  • Przebaczyć – wybaczyć – darować winę – nie chować urazy
  • Pogodzić się – pojednać się
  • Darować winę – odpuścić grzech

 

Zobacz:

Dobro i zło – motyw literacki