Król Edyp jako przykład tragedii antycznej

Zasada trzech jedności

  • Wydarzenia Króla Edypa rozgrywają się (przed pałacem królewskim w Tebach). To, co się dzieje w innych miejscach, jest opowiadane przez bohaterów, np. Kreon relacjonuje swą wizytę u wyroczni, posłaniec z Koryntu informuje Edypa o śmierci jego przybranego ojca (jedność miejsca).
  • Akcja tragedii obejmuje jeden dzień (jedność czasu).
  • Utwór jest jednowątkowy – koncentruje się na docieraniu przez Edypa do prawdy o własnym losie i konsekwencjach zdobytej wiedzy (jedność akcji).

Zasada decorum, dotycząca odpowiedniości stylu języka do tematu

Bohaterowie – szlachetnie urodzeni, pochodzący z królewskiego rodu – wypowiadają się językiem podniosłym, patetycznym. Takie postacie i taki styl były w estetyce greckiej zarezerwowane dla tragedii, należącej do najwyżej cenionych gatunków literackich.

Zasada jednorodności estetycznej dzieła

Sofokles nie miesza scen tragicznych i komicznych. Wszystkie przedstawione wydarzenia prowadzą do końcowej katastrofy.

Jednoczesne występowanie na scenie nie więcej niż trzech aktorów

Sofokles rezygnuje ze scen zbiorowych. Oprócz aktorów występuje u niego – co też typowe dla greckiej tragedii – chór, który komentuje wydarzenia.

Nieprzedstawianie bezpośrednio scen drastycznych

W starożytnej tragedii o krwawych, okrutnych wydarzeniach tylko się mówiło. W Królu Edypie też nie oglądamy np. samobójstwa Jokasty (informuje o nim posłaniec).

Zasada niezmienności charakteru postaci

Postacie w antycznych tragediach z reguły nie przechodzą wielkich przemian wewnętrznych. Ich charakter był stały, tak jak maska, którą aktor zakładał na cały czas przedstawienia. Zasługą Sofoklesa było pogłębienie analizy psychologicznej bohaterów.

Tragizm – dominanta w kompozycji tragedii greckiej

Klęska życiowa Edypa była wynikiem winy tragicznej – popełnił zbrodnię, ale nie był tego świadom.

Charakterystyczna budowa i kompozycja tragedii

Król Edyp zbudowany jest z przeplatających się epejsodionów (epizodów, w których występowali aktorzy) i stasimonów (komentujących wydarzenia pieśni chóru). Utwór rozpoczyna prologos, zawierający zapowiedź treści tragedii, po którym następuje parodos – pierwsza pieśń chóru, opisująca klęski spadające na Teby. Z kolei exodos, ostatni fragment utworu, zawiera zamknięcie akcji (informację o oślepieniu się Edypa i samobójczej śmierci jego żony).

Zobacz:

Król Edyp Sofoklesa

Władza tematem tragedii Król Edyp Sofoklesa

Przedstaw treść tragedii Sofoklesa Król Edyp

Król Edyp praca domowa

Król Edyp na maturze

Król Edyp Sofokles

";?>
PODYSKUTUJ: