Panorama balzakowskiej rzeczywistości jest pesy­mistyczna i przerażająca.

Fakt, że nie dotyczy to tyl­ko przeszłości, jeszcze pogarsza samopoczucie czy­telnika. Ten świat aż woła o ocalenie choć jednej z cnót człowieka: przyjaźni. miłości lub choćby uczci­wości… Balzak nie przekreśla raczej możliwości dzia­łania w słusznej sprawie naprawy świata. Cyniczny Vautrin mówi, że „życie jest jak kuchnia – aby zro­bić w niej cokolwiek, trzeba pobrudzić ręce…”. Vau­trin i Rastignac to dwie postacie aktywne, dwie od­mienne postawy, propozycje działań.

  • Vautrin działa wbrew prawu, nie ocenia środ­ków, jakimi może dysponować, i twierdzi, że jedyna metoda walki ze złem – to niszczyć cały świat.
  • Rastignac działa, nie przekraczając prawa, lecz płynnie włączając się w uznane bezprawie paryskiego środowiska. Nie uniknie pobrudzenia rąk, jeśli pozostaną mu jeszcze jakieś ideały, o które zechce walczyć. Żadna z postaw nie jest koncepcją ideali­sty, walki szlachetnej i czystej – taka nie ma szans powodzenia.

Uwaga!
Komedia ludzka jest aluzją literacką do wielkiego dzieła Dantego – renesansowej Boskiej komedii. Dante utrwalił w literaturze niezwykłą wizję wędrów­ki człowieka po zaświatach: po kręgach piekielnych, po piętrach czyśćca. Balzak – pokazał tę wędrówkę w przestrzeni ziemskiej, pokazał społeczeństwo współczesności dziewiętnastowiecznej uwarunkowa­ne jej realiami.

Ten świat dzieli wiele, ale łączy jedno: władza pieniądza; w tym świecie możliwe są wielkie kariery i upadki. spotkać można typy szlachetne i szubraw­ców. Nic dziwnego – Balzak opisał w swoich księ­gach ponad dwa tysiące postaci. Prześledził proce­sy zachodzące w społeczeństwie: zawiść, konkuren­cję w drodze do zwycięstw i fortuny, ambicje, cy­nizm, rzadko spotykane cnoty i dobre uczucia, ta­kie jak miłość i poświęcenie. Ukazał wieś i miasto, pokazał swoją epokę, ale przede wszystkim spor­tretował człowieka – i to nie tylko dziewiętnastowiecznego, lecz uniwersalnego.

Facebook aleklasa 2

Zobacz:

Przedstaw społeczną mapę świata ukazanego w Ojcu Goriot

Ojciec Goriot jako przykład powieści realistycznej

Obraz społeczeństwa Paryża w Ojcu Goriot Balzaka

Obraz miasta w Lalce Bolesława Prusa i Ojcu Goriot Honoriusza Balzaka.

Miasto w powieściach realizmu: na przykładzie Ojca Goriot nakreśl obraz dziewiętnastowiecznego Paryża.

Co możesz powiedzieć o sylwetce twórczej Balzaka?

Co łączy bohaterów Balzakowskich?

Jakie przesłanie i ogólnoludzkie wartości zawiera Ojciec Goriot Balzaka?

Jakie przesłanie i ogólnoludzkie wartości zawiera „Ojciec Goriot” Balzaka?

Jakie ponadczasowe treści zawiera „Komedia ludzka” Balzaka?