Tag "frazeologia"

Na czym polegają stałe związki frazeologiczne?

Na czym polegają stałe związki frazeologiczne? Podaj typy takich związków wywodzących się z mitologii i Biblii. Stałe związki frazeologiczne (tzw. frazeologizmy) polegają na tym, że wchodzące w ich skład wyrazy są niewymienne, bo wyrażenie straci sens. Całość ma znaczenie przenośne. Frazeologizmy zadomowione w potocznym języku bardzo go ubarwiają i ożywiają. Prawdziwą ich kopalnię stanowi mitologia i Biblia. Frazeologizmy wywodzące się z mitologii to np.: „nić Ariadny” – nić przewodnia, wskazówka,

Sprawdzian z frazeologii

1. Napisz związki frazeologiczne o podanym znaczeniu. Skorzystaj z wymienionych wyrazów: oczy, gruda, kura, obłok, noga, kamień Iść bardzo wolno -………………………………………………………………………………………………………………………………. Fantazjować -……………………………………………………………………………………………………………………………………… Brzydko pisać – -…………………………………………………………………………………………………………………………………. Powiedzieć coś szczerze – -…………………………………………………………………………………………………………………… Coś się nie wiedzie – ……………………………………………………………………………………………………………………………. Zniknąć bez śladu – -……………………………………………………………………………………………………………………………. 2. Znajdź błędy w podanych związkach frazeologicznych i podaj ich prawidłową formę. Wyjaśnij ich znaczenie. 1. Szukać z latarką 2. Mieć duszę w plecaku 3. Wpaść z

Co to jest frazeologia?

Co to jest frazeologia? Pojęcie możemy wyjaśniać następująco: Definicja 1 To nauka (dział językoznawstwa), zajmująca się analizą i opisem związków frazeologicznych – stałych i bliskich stabilizacji. Definicja 2 To zbiór frazeologizmów, występujących w danym języku. Mamy np. frazeologię polską, francuską, angielską. Podręczniki przytaczają jeszcze inne określenia, ale nasza analiza wymaga zapamiętania powyższych definicji. Czym jest frazeologizm? To trwałe połączenie dwóch lub kilku wyrazów, które mają najczęściej przenośne znaczenie. Dodajmy, że frazeologizmy różnią się

Frazeologia. Wokół prawdy.

Realizm związany jest z pojęciem prawdy. Prawda w powieści, w sztuce, na płótnie. Spróbuj zapamiętać związki frazeologiczne związane z prawdą i odpowiedz na nasze pytania. A. Prawda (jaka?) gorzka bolesna naga niezbita święta B. Między Bogiem a prawdą. C. Prawda była! D. Rąbnąć komuś prawdę w oczy E. Spojrzeć prawdzie w oczy. F. Dać świadectwo prawdzie. G. Prawda w oczy kole. H. Prawda – gorzka potrawa. I. Prawdę mówiąc… J. Kłamać w żywe oczy. 1. Spójrz na określenia prawdy w punkcie

Podział związków frazeologicznych

Przedstaw podział związków frazeologicznych. Zwroty (z czasownikiem) Zwrotami nazywamy te związki frazeologiczne, które posiadają czasownik. kłamać jak z nut wpaść w tarapaty zatopić się w książce daleko zajść Wyrażenia (bez czasownika) Wyrażenia – te związki frazeologiczne, które nie posiadają czasownika. skok na głęboką wodę kość niezgody złoty środek Frazy (dłuższy związek: zdanie albo równoważnik zdania) Frazy – to takie związki frazeologiczne, które stanowią zdanie lub równoważnik zdania. Wpadł jak śliwka

Władza i władca – frazeologia

Zastał Polskę drewnianą, a zostawił murowaną – tymi słowami określa się działania Kazimierza Wielkiego, który bardzo przyczynił się do rozwoju gospodarki polskiej. Z próżnego i Salomon nie naleje – nawet Salomon, chociaż słynął ze swej mądrości, nie da rady nalać z naczynia, które jest puste. W potocznym użyciu – nic nie da się zrobić. Od Sasa do Lasa –  to częste określenie wahań XVIII-wiecznej szlachty polskiej, która nie mogła się zdecydować, którego króla wybrać

Biblia jako źródło związków frazeologicznych

Biblijne związki frazeologiczne Stary Testament Jabłko Adama Legenda głosi, że gdy Adam dał się namówić na spróbowanie zakazanego owocu, kawałek jabłka utkwił mu w gardle. Do dziś nazwa ta funkcjonuje w medycynie – oznacza chrząstkę w krtani – wyraźnie widoczną u szczupłych mężczyzn. Salomonowy wyrok Wyrok, rozwiązanie bardzo roztropne. Salomon – król izraelski – słynął z mądrości, ­wydał wiele rozumnych wyroków. Między innymi ten w sprawie dziecka i dwóch matek. Obie przyznały się do dziecka, więc król zaproponował przecięcie go

Jak powstają błędy frazeologiczne?

Jak powstają błędy frazeologiczne? Oto najczęstsze mechanizmy powstawania błędów frazeologicznych: Naruszona została łączliwość związku frazeologicznego, jakiś człon został wymieniony, dodany lub zredukowany: Wypiłem jednym duszkiem. Poprawnie: wypiłem duszkiem, co oznacza „szybko, bez przerwy”. Utopiłby ją w przysłowiowej łyżce wody. Wystarczy: w łyżce wody, przysłowiowy to, jak nazwa wskazuje, znany z przysłowia. Jacek Soplica był w gorącej wodzie wykąpany. Poprawnie: w gorącej wodzie kąpany. Nieznajomość znaczenia związku frazeologicznego prowadzi do używania go w niewłaściwym kontekście: Różnorodność towarów

Dokonaj podziału związków frazeologicznych ze względu na ich budowę; wymień kryteria poprawności używania związków frazeologicznych.

Związki frazeologiczne możemy dzielić nie tylko ze względu na stopień ich łączliwości (podział na związki stałe, luźne i łączliwe), ale i ze względu na ich budowę gramatyczną. W oparciu o to kryterium wyróżniamy trzy grupy związków frazeologicznych: Wyrażenia. Są to związki, których członem podstawowym (nadrzędnym) jest najczęściej rzeczownik, a członem podrzędnym jego określenie przymiotnikowe lub rzeczownikowe. Przykłady: Biały mróz, wilczy głód, prawo pięści  również związki przymiotnika z przysłówkiem i przysłówka z

Leksyka (słownictwo)

Leksyka (nazwa pochodzi z języka greckiego (gr. leksikón – słownik) to zbiór słów istniejących w danym języku oraz zasady posługiwania się nimi (np. zasady składni, słowotwórstwa). Słownik danego języka i gramatyka tworzą system, dzięki któremu możliwa jest komunikacja międzyludzka. System jest otwarty, tzn. ciągle ewoluuje. Niektóre terminy wychodzą z użycia, inne zmieniają znaczenie, ponadto pojawiają się całkiem nowe jednostki leksykalne (słownikowe). Podstawowe działy leksykologii (czyli nauki o słownictwie): etymologia, frazeologia, semantyka (bada znaczenie wyrazów).

Zakres nauki o języku

Uporządkujmy nauk zajmujących się językiem. Dlaczego? Po pierwsze – często w testach pojawia się pytanie: do jakiej dziedziny przyporządkujesz dane zjawisko językowe, po drugie – testy kładą ogromny nacisk na umiejętność wskazywania błędów i form poprawnych. A rodzaje błędów zależą od rodzaju reguł, które łamiemy, czyli od danej nauki o języku. Czym zajmuje się nauka o języku? Przede wszystkim – nie należy utożsamiać jej wyłącznie z gramatyką. Gramatyka to jedna z wielu dziedzin językoznawstwa.

Związki frazeologiczne

Związki frazeologiczne Pojęcie związku frazeologicznego Mimo że frazeologia stała się samodzielną nauką, nie powinno się zapominać o jej związkach z leksykologią, z której się wywodzi i którą dopełnia. Przypomnijmy, że leksykologia bada wyrazy, opisuje je jako jednostki, które składają się na ogół słów występujących w danym języku. Natomiast przedmiotem zainteresowań frazeologii są – jak sama nazwa wskazuje – frazeologizmy, nazywane również związkami frazeologicznymi. Związki – a więc konstrukcje wyrazowe, nie

Podział związków frazeologicznych

Związki frazeologiczne możemy dzielić nie tylko ze względu na stopień ich łączliwości (podział na związki stałe, luźne i łączliwe), ale i ze względu na ich budowę gramatyczną. Ze względu na budowę gramatyczną  wyróżniamy trzy grupy związków frazeologicznych: Wyrażenia. Są to związki, których członem podstawowym (nadrzędnym) jest najczęściej rzeczownik, a członem podrzędnym jego określenie przymiotnikowe lub rzeczownikowe. Przykłady: Biały mróz, wilczy głód, prawo pięści. Do wyrażeń zaliczamy również związki przymiotnika z

Frazeologia TEST

Frazeologia TEST 1. Poniższe frazeologizmy przyporządkuj odpowiednim źródłom (według ich pochodzenia). Np.  nić Ariadny – mitologia a) jabłko niezgody, b) męki Tantala, c) mieć cały dom na głowie, d) syn marnotrawny, e) umywać ręce,  f) patrzeć wilkiem, g) jaki pan, taki kram, h) walczyć z wiatrakami, i) egipskie ciemności, j) być albo nie być Biblia – ………………………………………………………………… mitologia – ……………………………………………………………. literatura – ……………………………………………………………. życie codzienne – ………………………………………………….. 2. Frazeologizmy z

TEST z frazeologii

TEST z frazeologii   1. Napisz związki frazeologiczne o podanym znaczeniu. Skorzystaj z wymienionych wyrazów. Iść bardzo wolno. Fantazjować. Brzydko pisać. Powiedzieć coś szczerze. Ocknąć się z marzeń. Zniknąć bez śladu. a) oczy …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. b) gruda ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. c) kura ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. d) obłok …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. e) noga …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. f) kamień ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 2. Znajdź błędy w podanych związkach frazeologicznych i podaj ich prawidłową formę. Wyjaśnij ich znaczenie. A. Szukać igły w trawie. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… B.

Pochodzenie frazeologizmów

Pochodzenie frazeologizmów Frazeologizmy mogą pochodzić z: Biblii (tzw. biblizmy)  – np. kainowe znamię, mitologii – np. syzyfowa praca, z historii – np. przekroczyć Rubikon, z literatury – np. czekać na Godota, z życia codziennego – np. wziąć się w garść.   Frazeologizmy pochodzące z historii starożytnej Pyrrusowe zwycięstwo – to takie, które w rzeczywistości jest klęską, choć pozornie zwycięstwem. Kosztowało tyle, że chyba nie było warto. Pyrrus – król Epiru –

Błędy frazeologiczne

Błędy frazeologiczne Frazeologizmy mają stałą, określoną postać. Ich nieznajomość jest przyczyną błędów frazeologicznych. Do najczęściej popełnianych błędów należą: zamiana formy wyrazu, np. zamiast.   zabłąkana owca – zbłąkana owca; podawać w wątpliwość – poddawać w wątpliwość (wątpić, kwestionować) Pamiętaj: piszemy przez jedno „d”. skrócenie, opuszczenie jednego wyrazu, np. zamiast:  spuścić nos na kwintę – spuścić nos; rzucać kłody pod nogi – rzucać kłody; niepotrzebne dodanie jakiegoś wyrazu do frazeologizmu, np. zamiast: nabrać wody

Frazeologia

Frazeologia Frazeologia jet to dział językoznawstwa zajmujący się badaniem charakterystycznych dla danego języka stałych związków wyrazowych, zwrotów oraz wyrażeń. Frazeologizm to utrwalone w języku połączenie dwóch lub więcej wyrazów o ściśle określonym znaczeniu przenośnym. Takie połączenie stanowi całość znaczeniową, to oznacza, że znaczenie frazeologizmu nie jest sumą znaczeń poszczególnych wyrazów), np. nabić kogoś w butelkę = oszukać, a nie włożyć jakąś osobę do butelki. Frazeologizmy dzielą się na: wyrażenia zwroty

Nauki zajmujące się językiem

Nauki zajmujące się językiem   Zacznijmy od uporządkowania nauk zajmujących się językiem. Dlaczego? Po pierwsze – często w testach pojawia się pytanie: do jakiej dziedziny przyporządkujesz dane zjawisko językowe, po drugie – testy kładą ogromny nacisk na umiejętność wskazywania błędów i form poprawnych. A rodzaje błędów zależą od rodzaju reguł, które łamiemy, czyli od danej nauki o języku. ETYMOLOGIA – nauka o pochodzeniu słów, o tym, skąd się wzięły i jakie przechodziły zmiany znaczeniowe. Kto dziś pamięta,